Việc Luật Giá và Luật Đất đai cùng điều chỉnh vấn đề giá đất đang tạo ra những điểm giao thoa pháp lý phức tạp trong quá trình thực thi. Trên thực tế, hai đạo luật này được xây dựng với mục tiêu quản lý khác nhau, dẫn đến cách tiếp cận và phạm vi điều chỉnh không hoàn toàn đồng nhất.
Trong bối cảnh các giao dịch bất động sản, hoạt động định giá và xử lý tranh chấp ngày càng gia tăng, sự thiếu thống nhất giữa các quy định pháp luật về giá đất đã và đang đặt người thực thi vào tình thế rủi ro pháp lý, đặc biệt là các thẩm định viên, cơ quan quản lý và cơ quan tố tụng. Hãy cùng Ann Home tìm hiểu chi tiết về các rủi ro thực thi pháp luật này trong bài viết dưới đây.

Khoảng trống pháp lý trong việc xác định giá đất
Luật Giá quy định giá đất được thực hiện theo pháp luật về đất đai, tuy nhiên lại không làm rõ khái niệm “giá đất” cũng như phạm vi áp dụng cụ thể trong các hoạt động định giá. Điều này khiến Luật Giá gần như không đưa ra được khung hướng dẫn đầy đủ cho những trường hợp định giá ngoài mục đích tính nghĩa vụ tài chính với Nhà nước.
Trong khi đó, Luật Đất đai tập trung vào việc xác định giá đất để phục vụ các mục tiêu quản lý nhà nước như thu tiền sử dụng đất, bồi thường khi thu hồi đất hoặc tính thuế. Những tình huống phổ biến trên thị trường như giao dịch dân sự, định giá phục vụ đầu tư, xử lý tranh chấp thương mại lại không được điều chỉnh rõ ràng, tạo ra khoảng trống pháp lý đáng kể.
Rủi ro cho người thực thi và đơn vị định giá
Khi không có căn cứ pháp lý rõ ràng để áp dụng, người thực thi buộc phải tự lựa chọn hệ quy chiếu trong quá trình định giá. Việc sử dụng chuẩn mực thẩm định giá theo quy định chuyên ngành có thể dẫn đến kết quả khác với cách xác định giá đất theo Luật Đất đai, từ đó phát sinh nguy cơ bị đánh giá là áp dụng sai pháp luật.
Hệ quả là cá nhân và tổ chức thực hiện định giá có thể đối mặt với rủi ro về trách nhiệm hành chính, dân sự hoặc thậm chí hình sự, dù quá trình thực hiện mang tính chuyên môn và không xuất phát từ động cơ trục lợi. Điều này làm gia tăng tâm lý e ngại, thận trọng quá mức và ảnh hưởng đến tính thông suốt của thị trường.
Tác động đến thị trường và môi trường đầu tư
Sự thiếu nhất quán trong khung pháp lý về giá đất khiến các bên tham gia thị trường gặp khó khăn trong việc xác định giá trị tài sản một cách minh bạch và thống nhất. Các kết quả định giá khác nhau cho cùng một bất động sản có thể làm phát sinh tranh chấp, kéo dài thời gian giao dịch và làm tăng chi phí tuân thủ pháp luật.
Về dài hạn, rủi ro thực thi pháp luật làm suy giảm niềm tin của nhà đầu tư, đặc biệt trong bối cảnh thị trường bất động sản đang cần sự ổn định và minh bạch để phục hồi. Nếu không có hướng dẫn cụ thể và đồng bộ, xung đột giữa Luật Giá và Luật Đất đai sẽ tiếp tục là điểm nghẽn trong quá trình vận hành thị trường.
Nhu cầu hoàn thiện và đồng bộ pháp luật
Để giảm thiểu rủi ro thực thi, việc làm rõ khái niệm giá đất và phạm vi áp dụng trong từng đạo luật là yêu cầu cấp thiết. Các văn bản hướng dẫn cần xác định rõ trường hợp nào áp dụng Luật Giá, trường hợp nào áp dụng Luật Đất đai, từ đó tạo hành lang pháp lý an toàn cho người thực hiện.
Sự đồng bộ giữa các quy định pháp luật không chỉ giúp bảo vệ người thực thi đúng chuyên môn, mà còn góp phần xây dựng môi trường pháp lý minh bạch, ổn định và phù hợp với thực tiễn phát triển của thị trường bất động sản.
Nguồn: Internet
Câu hỏi thường gặp
Xung đột giữa Luật Giá và Luật Đất đai phát sinh khi cả hai đạo luật cùng điều chỉnh vấn đề giá đất nhưng có phạm vi, mục tiêu và cách tiếp cận khác nhau, dẫn đến khó khăn trong việc áp dụng thống nhất trên thực tế.
Do thiếu quy định rõ ràng về trường hợp áp dụng từng luật, người thực thi có thể lựa chọn sai căn cứ pháp lý khi định giá đất, từ đó đối mặt với rủi ro về trách nhiệm pháp lý.
Các thẩm định viên, cơ quan quản lý nhà nước, cơ quan tố tụng và doanh nghiệp bất động sản là những nhóm chịu ảnh hưởng trực tiếp trong quá trình định giá, giao dịch và xử lý tranh chấp.







Bài viết nổi bật