Từ ngày 01/01/2026, TP.HCM chính thức áp dụng cơ chế cấp phép xây dựng mới theo hướng phân cấp mạnh về địa phương, siết quy mô công trình có thời hạn và tăng hậu kiểm. Đây là một bước thay đổi lớn, tác động trực tiếp đến người dân xây nhà, nhà đầu tư bất động sản nhỏ lẻ và các dự án phát triển đô thị.
Về bản chất, chính sách mới tạo ra một cách quản lý xây dựng khác trước: thủ tục được rút gọn ở cấp cơ sở, việc kiểm soát bám sát quy hoạch, đồng thời tăng tính chủ động cho cả người dân lẫn chính quyền địa phương. Ann Home mời bạn cùng theo dõi bài viết dưới đây để hiểu rõ những điểm mới quan trọng cần lưu ý.

Phân cấp quyền cấp phép về xã, phường
Từ năm 2026, UBND xã, phường và đặc khu được trực tiếp cấp giấy phép xây dựng đối với nhà ở riêng lẻ (trừ nhà ở quy mô lớn từ cấp II trở lên). Việc tiếp nhận và xử lý hồ sơ ngay tại nơi có công trình giúp quá trình xin phép trở nên nhanh gọn và sát thực tế hơn.
Chính quyền cấp cơ sở cũng chịu trách nhiệm trực tiếp về trật tự xây dựng trên địa bàn, hạn chế tình trạng đùn đẩy hồ sơ lên cấp trên và giảm áp lực cho hệ thống quản lý đô thị.
Vai trò của Sở Xây dựng và Ban quản lý khu
Sở Xây dựng TP.HCM tiếp tục cấp phép cho các công trình lớn, phức tạp hoặc những dự án không thuộc thẩm quyền của xã, phường. Cách phân công này giúp các dự án có quy mô lớn vẫn được kiểm soát bởi cơ quan chuyên môn.
Ban Quản lý các khu công nghiệp, khu chế xuất, khu công nghệ cao cấp phép cho các công trình trong phạm vi được giao, bảo đảm tính thông suốt cho hoạt động đầu tư tại các khu vực đặc thù.
Cấp phép xây dựng có thời hạn theo quy hoạch
Giấy phép xây dựng có thời hạn được áp dụng tại những khu đất đã có quy hoạch được phê duyệt và công bố nhưng chưa triển khai, chưa thu hồi đất. Cơ chế này cho phép người dân và nhà đầu tư sử dụng đất trong giai đoạn chờ quy hoạch thực hiện.
Việc cấp phép đi kèm các điều kiện rõ ràng nhằm giữ không gian cho quy hoạch dài hạn, tránh phát sinh công trình vượt kiểm soát khi thành phố triển khai các dự án hạ tầng và chỉnh trang đô thị.
Giới hạn tầng cao và tầng hầm
Với khu vực đã có quy hoạch phân khu hoặc phân khu chức năng, công trình được phép xây dựng có thời hạn tối đa 3 tầng nổi. Nếu có tầng hầm thì chỉ được 1 tầng hầm.
Với khu vực đã có quy hoạch chi tiết, mức cho phép thấp hơn, tối đa 1 tầng nổi. Quy định này giúp giữ đúng định hướng không gian và quy mô của từng khu vực trong tương lai.
Thời hạn tồn tại của công trình
Giấy phép xây dựng có thời hạn được ghi rõ thời gian tồn tại của công trình, căn cứ vào tiến độ thực hiện quy hoạch. Thời hạn tối đa là 5 năm.
Khi Nhà nước triển khai quy hoạch, chủ công trình phải thực hiện tháo dỡ hoặc bàn giao mặt bằng theo quy định, tránh phát sinh tranh chấp và vướng mắc pháp lý.
Quản lý hậu kiểm và trách nhiệm pháp lý
Cơ quan nào cấp phép thì cơ quan đó có quyền điều chỉnh, gia hạn, cấp lại hoặc thu hồi giấy phép. Trường hợp cấp sai mà không xử lý kịp thời, UBND TP.HCM có quyền trực tiếp thu hồi.
Cơ chế này giúp siết chặt kỷ cương trong hoạt động cấp phép, đồng thời nâng cao trách nhiệm của từng cấp chính quyền.
Liên hệ với Luật Xây dựng từ tháng 7/2026
Từ ngày 01/07/2026, Luật Xây dựng sửa đổi bắt đầu có hiệu lực với nhiều trường hợp nhà ở riêng lẻ được miễn giấy phép xây dựng nếu đáp ứng điều kiện về quy mô và khu vực.
Điều này tạo ra môi trường pháp lý thuận lợi hơn cho người dân xây dựng nhà ở, trong khi thành phố vẫn duy trì được trật tự xây dựng thông qua hệ thống hậu kiểm và quy hoạch.
Quy định mới giúp nhà ở liền thổ, đất ở đô thị và nhà đầu tư cá nhân giảm rủi ro pháp lý khi xây dựng. Dòng vốn nhỏ lẻ có điều kiện quay lại thị trường. Với quy hoạch đô thị, cơ chế cấp phép có thời hạn và phân cấp quản lý giúp thành phố giữ được định hướng phát triển dài hạn, tránh tình trạng xây dựng tự phát làm phá vỡ không gian đô thị.
Nguồn: Internet
Câu hỏi thường gặp
Từ ngày 01/01/2026, người dân xin giấy phép xây dựng nhà ở riêng lẻ trực tiếp tại UBND xã, phường hoặc đặc khu nơi có đất xây dựng, thay vì phải lên quận, huyện hoặc Sở Xây dựng như trước.
Các công trình quy mô lớn, phức tạp, nhà ở từ cấp II trở lên hoặc dự án không thuộc thẩm quyền xã – phường vẫn do Sở Xây dựng TP.HCM cấp phép.
Đây là loại giấy phép áp dụng cho đất nằm trong khu vực đã có quy hoạch nhưng chưa triển khai và chưa thu hồi đất. Chủ đất được xây dựng tạm thời trong thời gian chờ thực hiện quy hoạch theo quy mô bị giới hạn.







Bài viết nổi bật