Quỹ Nhà Ở Quốc Gia – Tạo Nguồn Nhà Ở Xã Hội Bền Vững

Trong bối cảnh nhu cầu nhà ở xã hội tăng mạnh tại các đô thị lớn, việc Chính phủ ban hành Nghị định 302/2025/NĐ-CP và chính thức thành lập Quỹ Nhà ở Quốc gia được xem là bước ngoặt quan trọng. Không phải doanh nghiệp, cũng không phải quỹ tài chính tư nhân – Quỹ Nhà ở Quốc gia được tổ chức theo mô hình đơn vị sự nghiệp công lập, hoạt động không vì lợi nhuận, hướng đến mục tiêu duy nhất là tạo lập quỹ nhà ở xã hội bền vững cho người dân.

Đây là tín hiệu tích cực đối với thị trường BĐS, người thu nhập thấp, công nhân, cán bộ – công chức và cả các địa phương đang thiếu quỹ nhà cho thuê. Xem chi tiết phân tích trong bài để hiểu Quỹ Nhà ở Quốc gia sẽ ảnh hưởng thế nào đến chính sách nhà ở xã hội năm 2025.

Quỹ Nhà ở Quốc gia là gì?

Theo Nghị định 302/2025/NĐ-CP, Quỹ Nhà ở Quốc gia là đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc cơ quan quản lý nhà nước, có:

• Tư cách pháp nhân đầy đủ
• Con dấu riêng
• Hạch toán độc lập
• Tài khoản tại Kho bạc Nhà nước và ngân hàng thương mại

Mô hình này giúp quỹ hoạt động minh bạch, tách bạch tài chính và có khả năng tiếp nhận các nguồn vốn lớn để triển khai nhà ở xã hội.

Hoạt động phi lợi nhuận – Tập trung vào nhà ở cho thuê

Điểm khác biệt lớn nhất của Quỹ Nhà ở Quốc gia là cơ chế phi lợi nhuận. Mục tiêu không phải bán nhà, không phải thương mại hóa sản phẩm mà:

Xây dựng nhà ở xã hội để cho thuê lâu dài

Đây là mô hình bền vững, giúp người thu nhập thấp, công nhân, lao động có nơi ở ổn định mà không cần gánh nặng trả góp.

Chuyển đổi tài sản công thành nhà cho thuê

Các khu nhà thuộc sở hữu nhà nước có thể được cải tạo, sửa chữa và đưa vào vận hành như nhà ở xã hội.

Mua lại nhà thương mại để cho thuê

Khi cần thiết, Quỹ có thể mua lại căn hộ thương mại tại khu vực phù hợp để cho cán bộ, công chức, viên chức và người lao động thuê với giá ưu đãi.

Quản lý – vận hành nhà ở xã hội

Quỹ chịu trách nhiệm trọn vẹn về vận hành, bảo trì, sửa chữa và quản lý cư dân, đảm bảo chất lượng nhà ở khi đưa vào sử dụng.

Nguồn vốn đa dạng – Đảm bảo hoạt động lâu dài

Quỹ Nhà ở Quốc gia có khả năng huy động vốn mạnh mẽ từ nhiều nguồn:

• Ngân sách nhà nước cấp
• Tiền thu từ đấu giá quyền sử dụng đất
• Tiền thu từ bán hoặc khai thác tài sản công
• Đóng góp tự nguyện của tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước
• Nguồn quỹ đất đã đầu tư hạ tầng tại địa phương

Nhờ cơ chế mở, quỹ không phụ thuộc duy nhất vào ngân sách, giúp hoạt động lâu dài và ít biến động.

Tổ chức bộ máy chuyên nghiệp – Minh bạch tài chính

Quỹ Nhà ở Quốc gia được tổ chức tương tự một đơn vị sự nghiệp công lập chuyên trách, gồm:

• Giám đốc
• Tối đa 2 Phó Giám đốc
• Kế toán trưởng
• Các phòng chuyên môn nghiệp vụ

Mọi hoạt động tài chính đều:

• Báo cáo định kỳ
• Kiểm toán
• Công khai theo luật

Điều này tạo niềm tin cho người dân, cho doanh nghiệp BĐS và địa phương khi hợp tác triển khai.

Tác động tích cực đối với thị trường Bất động sản

Tăng nguồn cung nhà ở xã hội – giảm áp lực nhà giá rẻ

Mô hình quỹ cho thuê giúp thị trường ổn định, giảm tình trạng khan hiếm nhà giá bình dân.

Hỗ trợ người lao động và cán bộ

Công nhân, người thu nhập thấp, công chức – viên chức sẽ có cơ hội tiếp cận nhà ở ổn định, giá hợp lý.

Hạn chế đầu cơ – thổi giá

Nhà ở xã hội dạng cho thuê giúp giảm áp lực đầu cơ vì không mua đi bán lại.

Tạo cơ hội mới cho doanh nghiệp BĐS

Doanh nghiệp có thể hợp tác:

• Bán quỹ căn cho Quỹ Nhà ở
• Cho thuê – hợp tác quản lý
• Phát triển dự án theo đặt hàng

Thách thức và yêu cầu thực tiễn

Dù có nhiều ưu điểm, Quỹ cần chú trọng:

• Bám sát nhu cầu thực tế của địa phương (không xây xong mà thiếu người thuê)
• Xây dựng cơ chế huy động xã hội hóa rõ ràng
• Tối ưu vận hành để giảm chi phí thuê cho cư dân
• Đảm bảo minh bạch trong quản lý tài sản công

Kết luận:

Việc thành lập Quỹ Nhà ở Quốc gia là bước đi chiến lược, tạo nền tảng để Việt Nam hình thành mô hình nhà ở xã hội bền vững thay vì chỉ dựa vào các chủ đầu tư thương mại.

Đây là chính sách có tầm nhìn dài hạn, hướng đến:

• An cư cho người thu nhập thấp
• Phát triển đô thị lành mạnh
• Xây dựng thị trường bất động sản ổn định và nhân văn hơn

Nguồn: Internet